Waarom twijfel ik altijd? Over angst, onzekerheid en de behoefte aan zekerheid
Naomi is dertig jaar en meldt zich aan voor therapie omdat ze moe wordt van zichzelf. Ze staat voor een keuze. Zal ze solliciteren op die nieuwe baan? Zal ze gaan samenwonen? Is haar relatie nog wel de juiste? Zal ze wel of niet verhuizen? Dagenlang denkt ze erover na. ’s-Nachts ligt ze er wakker van. Ze maakt lijstjes, vraagt advies aan vrienden, leest artikelen en probeert alle mogelijkheden af te wegen.
Maar hoe meer ze nadenkt, hoe minder ze lijkt te weten. Ze vertelt: “Ik wil gewoon zeker weten dat ik de juiste keuze maak.” Veel mensen herkennen dit. Niet kunnen kiezen lijkt op het eerste gezicht een probleem van het denken. Alsof je nog niet genoeg informatie hebt verzameld. Alsof je nog één inzicht verwijderd bent van de perfecte beslissing. Maar vaak ligt het probleem ergens anders.
Waarom angst en onzekerheid het maken van keuzes kunnen blokkeren
Iedere keuze betekent dat je iets wint én iets verliest. Kies je voor een nieuwe baan, dan laat je het vertrouwde achter. Kies je voor een relatie, dan kies je tegelijkertijd niet voor alle andere mogelijkheden. Kies je voor een verhuizing, dan neem je afscheid van iets dat bekend was.
Twijfel ontstaat vaak niet doordat je onvoldoende informatie hebt, maar doordat een keuze gevoelens oproept die lastig zijn om te verdragen. Angst, onzekerheid, schuldgevoel, verantwoordelijkheid of de mogelijkheid dat iets tegenvalt. Voor veel mensen voelt onzekerheid als iets dat opgelost moet worden. Maar onzekerheid hoort bij het leven.
De zoektocht naar 100% zekerheid
Mensen die veel twijfelen zijn vaak intelligente, zorgvuldige mensen. Ze willen graag de juiste beslissing nemen. Toch kan juist die behoefte aan zekerheid een valkuil worden.
Want hoe weet je zeker dat een relatie blijft werken? Hoe weet je zeker dat een nieuwe baan beter is? Hoe weet je zeker dat je geen spijt krijgt? Het eerlijke antwoord is: dat weet je niet.
Geen enkele belangrijke beslissing in het leven komt met volledige garantie. Wanneer je blijft wachten op volledige zekerheid, stel je keuzes vaak uit. Ondertussen blijft je leven stilstaan en groeit de spanning alleen maar verder.
Welke angst zit er onder de twijfel?
Onder langdurige twijfel ligt vaak iets anders. Misschien heb je angst om fouten te maken. Misschien heb je geleerd dat je het goed moet doen. Misschien ben je kritisch op jezelf en voelt een verkeerde keuze als persoonlijk falen.
Of misschien vertrouw je diep van binnen onvoldoende op jezelf om met de gevolgen van een keuze om te gaan.
Dan gaat de vraag niet meer over de keuze zelf. Dan gaat het over vertrouwen.
Hoe psychotherapie kan helpen
In therapie kijken we niet alleen naar de keuze waar je voor staat, maar ook naar wat die keuze in jou oproept.
- Welke overtuigingen spelen mee?
- Welke gevoelens probeer je misschien weg te redeneren?
- Wat maakt onzekerheid zo moeilijk om te verdragen?
Door hier meer inzicht in te krijgen ontstaat vaak iets verrassends. Niet omdat je ineens absolute zekerheid krijgt, maar omdat je leert vertrouwen op jezelf. Je ontdekt dat je geen perfecte keuze hoeft te maken om goed voor jezelf te zorgen.
Van zekerheid naar vertrouwen
Mensen komen vaak in therapie omdat ze zekerheid zoeken. Wat ze uiteindelijk vinden, is vaak iets waardevollers. Vertrouwen.
Vertrouwen dat je keuzes kunt maken zonder alles vooraf te weten. Vertrouwen dat je fouten mag maken. Vertrouwen dat je kunt omgaan met wat het leven op je pad brengt. En juist vanuit dat vertrouwen ontstaat vaak de rust waar je al die tijd naar op zoek was.
Herken je jezelf in dit verhaal? Dan ben je welkom bij mij als psychosociaal therapeut voor een kennismakingsgesprek. Samen onderzoeken we wat jouw twijfel probeert te vertellen en hoe je weer meer vertrouwen kunt ervaren in jezelf en de keuzes die je maakt.